اثربخشی آموزش مهارت حل مسئله با رویکرد قصه گویی بر خودناتوان سازی تحصیلی دانش آموزان

نوع مقاله : مقاله علمی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، ایران.

2 دانشیار دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، ایران

3 استادیار دانشکده علوم تربیتی روانشناسی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، ایران

چکیده

پژوهش حاضر با هدف اثربخشی آموزش مهارت حل مسئله با رویکرد قصه گویی بر خودناتوان سازی تحصیلی دانش آموزان انجام گرفت. روش این پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون - پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماریپژوهش حاضر کلیة دانش آموزان پسر کلاس ششم دبستان شهر عنبرآباد در سال تحصیلی 99-1398 (به تعداد 323نفر) بود که از بین مدارس ابتدایی پسرانه، به روش نمونه گیری در دسترس، یک مدرسه انتخاب شد. سپس از بین دانش آموزان پایة ششم که دارای نمرات بالا در خودناتوان سازی تحصیلی بر اساس مقیاس خودناتوان­سازی جونز و رودوالت (1982) بودند، 40 نفر انتخاب شدند و به صورت تصادفی ساده در دو گروه آزمایش و گواه (هر گروه 20 نفر) جای گرفتند. گروه آزمایش، دریافت کنندة آموزش مهارت حل مسئله با رویکرد قصه گویی در 10 جلسه 60 دقیقه ای بودند. در پایان دوره، بار دیگر مقیاس خودناتوان سازی برای هر دو گروه اجرا و نتایج داده ها با استفاده از آزمون تحلیل کواریانس تک­متغیره تجزیه و تحلیل گردید. نتایج نشان داد با توجه به پایین­تر بودن میانگین نمرات گروه آزمایش در پس آزمون، مقدار F بدست آمده برابر با 14/31 است که در سطح اطمینان 99 درصد معنادار بوده است (01/0>P). همچنین اندازة اثر آموزش مهارت حل مسئله با رویکرد قصه گویی بر خودناتوان­سازی تحصیلی دانش آموزان 7/45 درصد و در سطح 01/0>P معنادار بوده است. بنابراین می­توان نتیجه گرفت که برای کاهش خودناتوان سازی تحصیلی دانش آموزان، آموزش مهارت حل مسئله با رویکرد قصه گویی مؤثر بوده است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Effectiveness of problem solving skill training with storytelling approach on student s academic self_ disability

نویسندگان [English]

  • Afsane Molaei Moghbeli 1
  • Yahya Kazemi 2
  • Aboosaied Davarpanah 3
1
2
3
چکیده [English]

The present study was conducted with the aim of the effectiveness of problem-solving skills training with a storytelling approach on students' academic self-handicapping. The method of this research was quasi-experimental with a pretest-posttest design with a control group. The statistical population of the present study included all male students of the sixth grade of primary school in Anbarabad in the academic year 2019-20 (323 people) that one school was selected from among the primary schools for boys by available sampling method. Then, from the sixth grade students who had high scores in academic self-handicapping based on the Jones and Rhodewalt (1982) self-handicapping scale, 40 people were selected and randomly divided into experimental and control groups (20 people in each group). The experimental group received problem-solving skills training with a storytelling approach in 10 sessions of 60 minutes. At the end of the course, the self-handicapping scale was performed for both groups and the results were analyzed using univariate analysis of covariance. The results showed that due to the lower mean scores of the experimental group in the post-test, the value of F obtained is equal to 31.14 which is significant at 99% confidence level (P <0.01). Also, the effect of problem-solving skills training with storytelling approach on students' academic self-handicapping was 45.7% and was significant at the level of P <0.01. Therefore, it can be concluded that to reduce students' academic self-handicapping, problem-solving skills training with a storytelling approach has been effective.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Problem solving skills training
  • Storytelling approach
  • academic self-handicapping
  • Students

مراجع

  • بیات، فرشته؛ رضایی، علی­محمد؛ بهنام، بهناز (1397). مقایسه اثربخشی بازی­درمانی و قصه­گویی بر بهبود نشانگان اختلال نقص توجه/ بیش­فعالی دانش­آموزان. مجله دانشگاه علوم پزشکی قم، 12 (8)، 68-59.
  • پرویزی، فاطمه (1392). رابطة هوش معنوی و هویت با فرسودگی تحصیلی دانش آموزان مقطع متوسطه ناحیه 3 شیراز. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه آزاد مرودشت.
  • جاویدان، شهربانو (۱۳۹۵). تأثیر آموزش مهارت های فراشناختی بر خود متمایز سازی و احساس خودکارآمدی دانش‌آموزان. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه گیلان.
  • حیدری، محمود، خداپناهی، محمدکریم؛ دهقانی، محسن، (1388)، بررسی ویژگی های روان سنجی مقیاس خودناتوان سازی، تحقیقات علوم رفتاری، 7 (2)، 36-21.
  • خدابخشی کولایی،آناهیتا؛ فلسفی نژاد،محمدرضا؛ زیدی دوست،فاطمه (1397). اثربخشی آموزش مهارت­های حل مساله مقابله با زورگویی از طریق قصه گویی بر کاهش قربانی شدن در دانش آموزان پسر 7 تا 9 ساله. فصلنامه خانواده و پژوهش. 42، 26-7.
  • خوشکام، زهرا؛ ملک پور، مختار؛ مولوی، حسین. (1386). اثربخشی آموزش حل مسئله گروهی بر مهارتهای اجتماعی دانش آموزان با آسیب بینایی. فصلنامه کودکان استثنایی، ۸ (۲)، ۱۵۶-۱۴۱.
  • زایپس، جک (بیتا) (1995). هنر قصه گویی خلاق. ترجمه: مینو پرنیانی، (1389 ). تهران: رشد.
  • زراعت­کار، هانیه؛ مرادی، علیرضا (1398). تأثیر آموزش مهارت­های حل مسئله به روش داستان­گویی بر سطوح مختلف پرخاشگری دانش­آموزان، فصلنامه سلامت روان کودک، 6 (2)، 80-68.
  • سلیمانی نژاد، اکبر؛ سودی، حورا (1392). بررسی تأثیر آموزش مهارت های اجتماعی از طریق قصه های قرآنی بر کودکان. روانشناسی و دین، 2 (7)، 97-81.
  • سیف، علی اکبر. (1381). تغییر رفتار و رفتار درمانی. تهران: دوران.
  • شکرکن، حسین؛ هاشمی شیخ شبانی، سید اسماعیل؛ نجاریان، بهمن (1384). بررسی رابطه برخی پیشایندهای مهم و مربوط با خود ناتوان سازی تحصیلی و رابطه آن با پیامدهای برگزیده در دانش آموزان پسر سال اول دبیرستان های اهواز. مجله علوم تربیتی و روانشناسی، 3 (12)، 100-77.
  • صالحی، جواد (1381). تأثیر آموزش راهبردهای فراشناختی و آموزش روش خود پرسشگری هدایت شده بر عملکرد حل مسأله کودکان: یک رویکرد فرآیند گرا درسال تحصیلی 81-80. پایان نامة دکتری، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی.
  • فلاح یخدانی، محمدحسین؛ معظمی گودرزی، اعظم؛ ابویی، آزاده (1396). تأثیر مهارت حل مسئله مبتنی بر قصه گویی به شیوه بارش مغزی بر رشد مهارت های اجتماعی دانش آموزان دختر پایه پنجم ابتدایی ناحیه دو شهرستان یزد. نخستین همایش ملی سبک زندگی و سلامت، 26 و 27 بهمن 1396، دانشگاه آزاد اسلامی واحد یزد، 9-1.
  • کرمی، مریم (1394). بررسی رابطة ابعاد کمال گرایی و خود ناتوان سازی تحصیلی با نقش واسطه ای خودگردانی انگیزشی، شناختی و فراشناختی در دانش آموزان تیزهوش و عادی. پایان نامة کارشناسی ارشد. دانشکده علوم انسانی، دانشگاه یاسوج.
  • نازی دیزجی، سجاد؛ کشتکار قلاتی، احمدرضا؛ پرویزی، رضا (1389). استفاده از روایی گویی در آموزش معماری. مجلة فناوری آموزش. 5 (2): 134-123.
  • Berglas, S., & Jones, E. E. (1978). Drug choice as a self- handicapping strategy in response to noncontingent success. Journal of Personality and Social Psychology, 36, 405- 417.
  • Carlisle, B. L. (2015). The Relationship between academic identity and self-Handicapping. University of California.
  • Distler, J. W. (2007). Critical thinking and clinical competence: Result of the implementation of student-centered teaching strategies in an advanced practice nurse curriculum. Cognitive Therapy Research. 7(1), 9-53.
  • Gonçalves LL, Voos MC, de Almeida MHM, Caromano FA. (2017). Massage and storytelling reduce aggression and improve academic performance in children attending elementary school. Occupational Therapy International. Volume 2017, 1-7.
  • Kleinke, C. L. (1998). Coping with life challenges (2nded). Pacific Grove, CA: Brooks / Cole.
  • Margalit M. (2010). Lonely children and adolescents: self-perceptions, social exclusion, and hope. New York, NY: Springer New York.
  • Ozturk, C.,Muslu, G. K., & Dicle, A. (2008) . A comparison of problem-based and traditional education on nursing students’ critical thinking disposition. Cognitive Therapy Research. 28(5), 32-75.
  • Pezeshkian, N. (1996) . Oriental stories as tools in psychotherapy. New Delhi: Sterling Publisher's Pvt. Ltd.
  • Yildirim, F. B. Demir, A. (2020). Self-Handicapping Among University Students: The Role of Procrastination, Test Anxiety, Self-Esteem, and Self-Compassion. Journal Indexing & Metrics. 2020, 123(3),825-843.
مطالعات روانشناسی تربیتی
دوره 19، شماره 48
بهمن 1401
صفحه 168-152

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار