پیش‌بینی نقش خودکارآمدی براساس مؤلفه‌های باورهای فراشناختی و کارکردهای اجرایی در دانش‌آموزان

نوع مقاله : مقاله علمی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی دانشگاه سیستان و بلوچستان

2 استادیار روانشناسی عمومی دانشگاه سیستان و بلوچستان

چکیده

این پژوهش با هدف پیش‌بینی نقش خودکارآمدی براساس مؤلفه‌های باورهای فراشناختی و کارکردهای اجرایی در دانش آموزان 12_15ساله شهرستان نوک آباد انجام گرفت. روش پژوهش توصیف و پ از نوع همبستگی بود. جامعه آماری این پژوهش را کلیه دانشآموزان دوره اول متوسطه شهرستان نوک آباد زاهدان در سال تحصیلی 98 –1397 به تعداد 500 نفر (230 دختر و 270 پسر) تشکیل داد که از بین این افراد، تعداد 218 نفر (101 دختر و 117 پسر) با استفاده از فرمول کوکران به روش نمونه گیری تصادفی در دسترس به‌عنوان نمونه پژوهش انتخاب شدند و به مقیاس خودکارامدی عمومی شرر( SHGSS) پرسشنامه راهبردهای فراشناختی پینتریچ( PMSQ) و مقیاس نارسا کنش وری اجرایی بارکلی( (BDEFS پاسخ دادند. داده ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه به شیوه گام به گام مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج تجزیه و تحلیل داده-ها نشان داد که رابطه مثبت و معنی داری بین باورهای فراشناختی و کارکردهای اجرایی با خودکارآمدی وجود داشت. همچنین نتایج نشان داد که مولفه‌های نظارت و کنترل، خودکنترلی، خود سازماندهی و خودمدیریتی زمان قادر به پیش‌بینی خودکارامدی دانش‌آموزان بودند. همچنین نتایچ نشان داد که میزان پیش بینی کنندگی راهبردهای فراشناختی و کارکردهای اجرایی در پسران بیشتر از دختران است. نتایج این پژوهش بیانگر تأثیر مثبت باورهای فراشناختی و کارکردهای اجرایی بر خودکارامدی دانش آموزان است .

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Prediction of the role of self-efficacy on the basis of meta-cognitive beliefs and executive functions in students

نویسندگان [English]

  • safiye khekha 1
  • sana nourimoghadam 2
1 Master student of General Psychology University of Sistan and Baluchestan
2 Assistant Professor of General Psychology University of Sistan and Baluchestan
چکیده [English]

The aim of this study was to investigating Prediction of the role of self-efficacy on the basis of meta-cognitive beliefs and executive functions in 15-12 year old students in Nuk abad city. The research method was descriptive correlational. The statistical population of this study consisted of 500 high school students (230 girls and 270 boys) in the first grade high school in Nuk abad city of Zahedan in the year 2018-19. Of these 218 students (101 girls and 117 boys) with Using Cochran formula by simple random sampling method, they were selected as the research sample and responded to the Sherrer General Self-efficacy Scale, Pinterch Meta cognitive Strategies Questionnaire, and Barkley Deficits in executive functioning scale. Data were analyzed using Pearson correlation coefficient and step wise multiple regression. The results of data analysis showed that there was a significant and positive relationship between meta cognitive beliefs and executive functions and their components with self-efficacy. The results also showed that the components of theory and control, self-control, self-organization and self-management were able to predict students' self-efficacy. The results also showed that meta cognitive strategies and executive functions in boys predicted self-efficacy more than girls. The results of this study show the positive effect of meta cognitive beliefs and executive functions on self-efficacy of first grade high school students

مراجع

1.اقدامی، زهرا. یوسفی فریده.(1397) رابطه بین نیازهای اساسی روان‌شناختی با درگیری تحصیلی با واسطه‌گری خودکارآمدی. مجله مطالعات روانشناسی تربیتی. 15(29) 27-37
2.باعزت. فرشته، اکبری، عباس. عباسی، رؤیا. مهدیه، مهین.(1396) ارائه مدل علی پیش‌بینی باورهای انگیزشی بر اساس توانایی فراشناختی با واسطه‌گری خودکارآمدی. مجله مطالعات روانشناسی تربیتی. 14(27) 87-114
3.پاک مهر، حمیده؛ دهقانی، مرضیه (1389). رابطه باورهای خودکارآمدی و گرایش به تفکر انتقادی دانشجویان تربیت‌معلم، مجموعه مقالات دهمین همایش انجمن مطالعات برنامه درسی ایران، برنامه درسی تربیت‌معلم.
4.جمالی نژاد، علی (1392). بررسی اثربخشی آموزش راهبردهای فراشناختی بر خودکارآمدی و پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت.
5.حسین زاده ملکی، زهرا؛ مشهدی، علی؛ غنائی چمن‌آباد، علی؛ سلطانی فر، عاطفه؛ محرری، فاطمه؛ حسینی، زهره؛ و حسن‌زاده ملکی، هدی (1392). ترکیب آموزش والدینی و آموزش حافظه کاری بر کنش اجرایی بازداری کودکان مبتلا به اختلال نارسایی توجه /فزون کنشی. پژوهش‌های روان‌شناسی بالینی و مشاوره، 3(2)، 114-95.
6.زمانی، اصغر. پورآتشی مهتاب. (1396). رابطه حافظه کاری، باورهای خودکارآمدی تحصیلی و اضطراب آزمون با پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان. 6.(4)، 44-25.
7.رحیمی، حمید (1397). بررسی رابطه بین مهارت‌های تفکر با خودکارآمدی تحصیلی دانشجویان دانشگاه کاشان و علوم پزشکی. دوماهنامه علمی- پژوهشی راهبردهای آموزش در علوم پزشکی، ۱۳۹۷، ۱۱ (۲)، ۹۱-۹۶
8.شیخی، سعید و نظری، حشمت‌الله (1394). بررسی رابطه راهبردهای فراشناختی و خلاقیت با خودکارآمدی. فصلنامه فلسفه و کودک، 10، 88-71.
9.قلی پور، نسیم (1397). بررسی رابطه باورهای فراشناختی با خودکارآمدی، شادکامی و بهزیستی روان‌شناختی در دانش آموزان مدارس آموزش از راه دور. پیشرفت‌های نوین در علوم رفتاری، ۳ (۲۰)، ۵۱-۶۴
10.گل‌ محمدنژاد بهرامی، غلامرضا و رحیمی، المیرا (1395). بررسی اثربخشی آموزش راهبردهای فراشناختی بر سازگاری اجتماعی و خودکارآمدی اجتماعی دانش‌آموزان دختر متوسطه شهرستان نقده. نشریه علمی پژوهشی آموزش و ارزشیابی، 9(35)، 65-81.
11.لطفی عظیمی، افسانه؛ افروز، غلامعلی؛ درتاج، فریبرز و نعمت طاوسی، محترم (1394). نقش مسند مهارگری و خودکارآمدی در پیش‌بینی انگیزش تحصیلی دانش آموزان. فصلنامه پژوهش در نظام‌های آموزشی، (31)9، 18-1.
12.مشهدی، علی؛ میردورقی، فاطمه؛ حسین زاده ملکی، زهرا؛ حسنی، جعفر؛ و حمزه‌لو، مهدی (1393).ساختار عاملی، اعتبار و روایی نسخه فارسی مقیاس نارسایی‌ها در کنش وری اجراییبارکلی-نسخه بزرگ‌سال. مجله روانشناسی بالینی، 1(25)،51-63.

13.نقش، زهرا؛ قاضی طباطبایی، محمود؛ طرخان، رضا علی01389)الگوی ساختاری رابطه خودکارآمدی .سودمندی ادراک‌شده و پیشرفت تحصیلی.(48) 3 ،39-47

14.نظری، حیدر (1394). بررسی تأثیر آموزش راهبردهای فراشناختی بر اهمال‌کاری، خودکارآمدی و پیشرفت تحصیلی در دانش آموزان سال اول دوره متوسطه دوم شهرستان نورآباد. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه لرستان.
15.نظری، حیدر؛ رضایی، فاطمه و میردریکوند، فضل‌الله (1394).  بررسی تأثیر آموزش راهبردهای فراشناختی بر خودکارآمدی تحصیلی دانش آموزان سال اول دوره دوم متوسطه شهرستان نورآباد.  کنگره سراسری روان‌شناسی کودک و نوجوان: دانشگاه لرستان.
16.مشهدی، علی؛ میردورقی، فاطمه؛ حسین زاده ملکی، زهرا؛ حسنی، جعفر؛ و حمزه‌لو، مهدی (1394). ساختار عاملی، اعتبار و روایی نسخه فارسی مقیاس نارسایی ها در کنش وری اجرایی بارکلی-نسخه بزرگ‌سال. مجله روانشناسی بالینی، 1(25)،51-63.
مطالعات روانشناسی تربیتی
دوره 16، شماره 36
دی 1398
صفحه 123-144

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار