اثربخشی بسته آموزشی تاب آوری تحصیلی با رویکرد روان شناسی مثبت بر خودکارآمدی و خوش بینی تحصیلی دانش‌آموزان دوره متوسطه

نوع مقاله : مقاله علمی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه روان‌شناسی تربیتی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی تهران، ایران،

2 استاد تمام، گروه روان‌شناسی تربیتی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران،

3 گروه روان شناسی تربیتی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

10.22111/jeps.2026.53502.6102

چکیده

پژوهش حاضر با هدف اثربخشی بسته آموزشی تاب‌آوری تحصیلی بر خودکارآمدی و خوش‌بینی دانش‌آموزان متوسطه انجام شد. از طرح آمیخته اکتشافی مدل تدوین ابزار استفاده شد. در بخش کیفی پژوهش، بسته آموزشی تاب‌آوری تحصیلی تدوین شد و روایی محتوایی آن بررسی شد. در بخش کمی پژوهش، اثربخشی بسته آموزشی با روش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون با گروه گواه و پیگیری دو ماهه بررسی شد. جامعه پژوهش شامل تمام دانش‌آموزان پایه یازدهم منطقه چهار تهران در سال 1403 – 1402 بود که از بین آنها 36 دانش آموز به روش هدفمند انتخاب و به طور تصادفی به یک گروه آزمایش (18 نفر) و یک گواه (18 نفر) تقسیم شدند. پرسشنامه‌ها شامل: خودکارآمدی تحصیلی جینکز و مورگان (1999)، و پرسشنامه خوش بینی تحصیلی اسچنن – موران و همکاران(2013)، بود. داده‌ها با تحلیل کواریانس چند متغیره، تحلیل کوواریانس تک متغیره، تحلیل واریانس مکرر و آزمون تعقیبی بنفرونی تحلیل شد. بررسی نسبت روایی محتوا و شاخص روایی محتوا نشان می‌دهد که بسته آموزشی تاب‌آوری تحصیلی از روایی محتوایی قابل قبولی برخوردار است. یافته‌ها تفاوت معناداری را بین گروه‌ها متغیرخودکارآمدی( 01/0=p) و خوش بینی ( 01/0=p) نشان داد. به علاوه، بین پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری تفاوت معناداری مشاهده شد. می‌توان نتیجه گرفت که بسته آموزشی تاب‌آوری تحصیلی با مجهز ساختن دانش‌آموزان به مهارت‌های مقابله مؤثر در مواجهه با چالش‌ها می-تواند برای بهبود خودکارآمدی و خوش بینی تحصیلی مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The effectiveness of academic resilience training package Based on Positive Psychology Approach on academic self-efficacy and academic optimism of secondary school students

نویسندگان [English]

  • Nadia Rostami 1
  • Esmaeil Sadipour 2
  • Hassan Asadzadeh 3
  • soghra Ebrahimi Qawam 3
1 ph. D. Student of Educational Psychology, Department of Educational Psychology, Faculty of Psychology and Educational Sciences, Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran.
2 Professor, Department of Educational Psychology, Faculty of Psychology and Educational Sciences, Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran.
3 Department of Educational Psychology, Faculty of Psychology and Educational Sciences, Allameh Tabatabai University, Tehran, Iran
چکیده [English]

The present study was conducted with the aim of the effectiveness of the academic resilience training package on the self-efficacy and optimism of secondary school students. This study used a mixed-method approach of instrument development model. In the qualitative part of the research, the training package was developed and its content validity was examined. In the quantitative section of the research, its effectiveness was examined using the quasi-experimental method with a pre-test-post-test design with a control group and a two-month follow-up. The research population included all eleventh grade students in Tehran's fourth district during the academic year 2023–2024, from whom 36 students were selected purposively and randomly divided to an experimental group (18 people) and a control group (18 people). The questionnaires included: academic self-efficacy (Jinks and Morgan, 1999) and academic optimism (Shannon-Moran et al. 2013). Data were analyzed using multivariate analysis of covariance, univariate analysis of covariance, repeated measures analysis of variance, and Bonferroni post hoc test. The examination of the content validity ratio and content validity index shows that the academic resilience training package possesses acceptable content validity. The findings indicated a significant difference between the groups regarding self-efficacy (P=0.01) and optimism (P=0.01). Furthermore, a significant difference was observed among the pre-test, post-test, and follow-up results. It can be concluded that the educational resilience training package can be used to improve self-efficacy and academic optimism by equipping students with effective coping skills in facing challenges.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Academic Self-Efficacy
  • Academic Optimism
  • Academic Resilience Training Package

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار