اثربخشی آموزش خودتعیین‌گری بر انگیزش و شیفتگی تحصیلی دانشجو معلمان دانشگاه فرهنگیان بیرجند

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی ،دانشگاه آزاد اسلامی اصفهان

2 استادیار روانشناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان(خوراسگان)،اصفهان،ایران.

3 استادیار گروه روانشناسی دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.

4 دانشیار گروه روانشناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان(خوراسگان)، اصفهان، ایران.

چکیده

هدف از پژوهش حاضر بررسی اثربخشی آموزش خودتعیین­گری بر انگیزش تحصیلی و شیفتگی تحصیلی دانشجویان است. بدین منظور یک طرح نیمه تجربی از نوع پیش‌آزمون_ پس‌آزمون پیگیری با گروه آزمایش و گواه، اجرا گردید. جامعه­ی آماری پژوهش، کلیه­ی دانشجویان دانشگاه فرهنگیان بیرجند در سال 96 بودند. نمونه‌گیری به شیوه­ی داوطلبانه انجام شد. 40 دانشجوی دختر و 40 دانشجوی پسر داوطلبانه ثبت‌نام و هر یک از گروه‌های دختر و پسر به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (20 نفر) و گواه (20 نفر) جایگزین شدند، گروه آزمایش 12 جلسه­ی 90 دقیقه‌ای تحت آموزش خودتعیین­گری قرار گرفتند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه انگیزش تحصیلی والرند (1989) و شیفتگی تحصیلی مارتین و جکسون (2008) بود. نتایج تحلیل کوواریانس چند متغیره نشان داد که آموزش خودتعیین­گری بر انگیزش تحصیلی و شیفتگی تحصیلی اثر دارد (001/0P≤). این نتایج در دوره پیگیری نیز تداوم‌یافته بود (05/0P≤). با توجه به مؤثر بودن برنامه آموزشی خودتعیین­گری بر انگیزش و شیفتگی تحصیلی، استفاده از این برنامه آموزشی برای افزایش انگیزش و شیفتگی در موقعیت‌های یاددهی- یادگیری پیشنهاد می‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The effectiveness of Self-determination Education on Academic Motivation and Academic Flow of Farhangian University Students in Birjand

نویسندگان [English]

  • farokhro jalili 1
  • mozhgan arefi 2
  • amir ghomrani 3
  • gholamreza manshaee 4
1 PhD student of Educational Psychology, Islamic Azad University of Isfahan
2 Assistant Professor of Psychology, Islamic Azad University, Isfahan Branch (Khorasgan), Isfahan, Iran.
3 Assistant Professor of Psychology, University of Isfahan, Isfahan, Iran.
4 Associate Professor, Department of Psychology, Islamic Azad University, Isfahan Branch, Isfahan, Iran.
چکیده [English]

The purpose of this study was to investigate the effect of self-determination education on academic motivation and academic flow of students. For this purpose, a quasi-experimental design was carried out with a follow-up pre-test post-test with a test and control group. The statistical population of the study was all students of Birjand Farhangian University in the academic year of 2017. Sampling was carried out voluntarily. 40 female students and 40 male students enrolled voluntarily and each male and female group were randomly assigned to two groups of experimental (20 subjects) and control (20 subjects). The experimental group underwent 12 sessions of 90 minutes self-determination education. The research tools included VallerandŚ academic motivation scale (1989) and Martin- JacksonŚ academic flow questionnaires (2008). The results of covariance analysis indicated that self-determination education has an impact on academic motivation and academic flow (P≤0.001). These results continued during the follow up period (P≤0.05). Considering the effectiveness of self-determination education on academic motivation and academic flow, using this educational program to increase motivation and flow in teaching-learning situations is suggested.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Self-determination
  • academic motivation
  • Academic flow
  • Students

1.اژه‌ای، جواد؛ خضریآذر، هیمن؛ باباییسنگلجی، محسن و امانی، جواد(1387). الگویساختاریروابطبینحمایتاز خودمختاریادراک‌شدهمعلم،نیازهای روان‌شناختیاساسی،انگیزشدرونیوتلاش. پژوهشدرسلامتروان‌شناختی،2 (4)، 56-47.

2.باقری، ناصر (1379). هنجاریابی مقیاس انگیزش تحصیلی بین دانش آموزان دبیرستان‌های شهر تهران. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت‌معلم.

3.پینتریچ، پی.آر و شانک، دی. اچ (1390). انگیزش در تعلیم و تربیت. ترجمه مهرناز شهرآرای. تهران: نشر علم.

4.جلیلی، فرخ رو؛ عارفی، مژگان؛ قمرانی، امیر و منشئی، غلامرضا (1397). بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی مقیاس شیفتگی تحصیلی در دانشجویان. مجله آموزش و ارزشیابی،11(42)، 172-155.

5.حجازی، الهه؛ صالحنجفی، مهساو امانی، جواد(1393). نقشواسطه‌ایانگیزشدرونیدررابطهبیننیازهایبنیادینروان‌شناختیورضایت اززندگی. روانشناسیمعاصر، 9 (2)، 88-77.

6.دلاور، علی (1387). مبانی نظری و عملی تحقیق. تهران: انتشارات رشد.

7.رحیمی،فاطمه؛عریضی،حمیدرضا؛نوری،ابوالقاسم ونامداری،کوروش (1391).رابطهسرمایهروان‌شناختیدرمحیطکارکارکنانباشوروشوقکاریآناندر سازمان.مشاورهشغلیوسازمانی، 4 (12)، 30-9.

8.ریو،ج. م (2005). انگیزشوهیجان. ترجمهیحییسیدمحمدی. (1386). تهران: انتشاراتویرایش.

9.سیف، علی اکبر (1391). روانشناسی پرورشی نوین. تهران: نشر دوران.

10.شولتز، د.پی و شولتز، س (1393). نظریه‌های شخصیت (ویراست دهم). ترجمه یحیی سیدمحمدی. تهران: نشر ویرایش.

 11.صالحی، هاجر؛ قمرانی، امیر؛ عرب، حمیدرضا و گلکاری، طاهره (1392). بررسیکاراییجهت‌گیریمذهبیدرپیش‌بینیتجربهشیفتگیدانشجویانتربیت‌بدنیباتوجهبهمتغیرهایجمعیت شناختی. پژوهشدرمدیریتورزشیورفتارحرکتی، 3 (6)، 60-48.

12.فیشر، رابرت (1386). آموزش تفکر به کودکان، ترجمه مسعود رضایی مقدم و افسانه نجاریان، اهواز، رسش.

13.کارشکی، حسین و محسنی، نیک چهره (1394). انگیزش در یادگیری و آموزش: نظریه‌ها و کاربردها. تهران: آوای نور.

14.کار آ. 1385. روانشناسی مثبت: علم شادمانی و نیرومندی‌های انسان. ترجمه حسن پاشا شریفی و جعفر نجفی زند با همکاری باقر ثنایی. تهران: سخن.

15.گال، م، بورگ و گال ج. 1393. روش‌شناسی‌های تحقیق کمی و کیفی در علوم تربیتـی و روان‌شناسی، ترجمـه احمدرضا نصر و همکاران. تهران: سمت با همکاری دانشگاه شهید بهشتی.

16.گلکاری، طاهره؛ قمرانی، امیر؛ صالحی، هاجر و عرب، حمیدرضا (1392).رابطه شیفتگی مرتبط باکار و رضایت شغلی در کارکنان یک شرکت صنعتی نظامی.مجله طب نظامی، 15 (2)، 143-148.

17.مزلو، ا (1378). انگیزششخصی. ترجمهرضوانی ا.مشهد: انتشاراتآستانقدسرضوی.

18.هارجی، او. ساندرز، ک و دیکسون، د (1999). مهارت‌های اجتماعی در ارتباطات میان فردی. ترجمه مهرداد فیروزبخت و خشایار بیگی (1384). تهران: رشد.